Sık Sorulan Sorular

657 sayılı Kanuna tabi bir kamu personelinin teknopark şirketinde çalışması, belirli koşullarda gelir vergisi stopajı teşviki kapsamında değerlendirilebilir.

Özelgede, kurumunun izniyle aylıksız izinli statüde tam veya kısmi zamanlı olarak şirkette istihdam edilen personel ele alınmıştır. İlgili kanun ve yönetmelikteki şartların sağlanması halinde, bölgede çalışılan süreye ait ücretlerin teşvikten yararlanabileceği belirtilmiştir.

Kamu personeli olmak tek başına teşvik için yeterli değildir. Kurum izni, aylıksız izin statüsü, personelin projedeki görevi ve çalışma süreleri birlikte değerlendirilmelidir. Özelge, kamu personelinin izin süreçlerinden bağımsız olarak teknoparkta çalışabileceği şeklinde yorumlanmamalıdır.

Dayanak: 10.02.2023 tarihli, E-38418978-125[4691-2022/3]-76953 sayılı özelge.

Teknopark kazanç istisnasına bağlı yatırım yükümlülüğünde, yalnızca muhasebede fon ayırmak yeterli değildir. Ayrılan tutarın kanunda belirtilen yatırımlara süresinde yönlendirilmesi de gerekir.

Özelgede, pasifte geçici hesaba alınan tutarın süresinde yatırıma aktarılmaması halinde, ilgili yılda istisna edilen kazancın yüzde 20’sinin istisna dışında bırakılacağı açıklanmıştır. Bu nedenle zamanında alınmayan vergi, vergi ziyaı cezası uygulanmadan tarh edilir. Buradaki yüzde 20, doğrudan vergi oranı değil, istisna hakkı kaybedilen kazanç payıdır.

Fon kaydı ve yatırım işlemi ayrı ayrı takip edilmelidir. Özelgede geçen yüzde 2, ele alınan döneme ilişkindir; işlem yapılırken ilgili yılın yürürlükteki oran ve sınırları esas alınmalıdır.

Dayanak: 02.01.2024 tarihli, 38418978-125[4691-23]-1911 sayılı özelge.

Teknopark kazanç istisnasına bağlı yatırım yükümlülüğü, gerekli şartları taşıyan bir kuluçka şirketine sermaye konularak yerine getirilebilir. Peki, her yıl farklı bir şirkete yatırım yapmak gerekir mi?

Gelir İdaresinin değerlendirmesine göre, aynı kuluçka şirketine birden fazla yıl sermaye konulması mümkündür. Yatırım, şirketin kuruluşunda ortak olunarak veya daha sonra sermaye artırımına katılarak gerçekleştirilebilir. Emisyon primi, yani payların nominal değerini aşan ihraç bedeli de bu kapsamda değerlendirilebilir.

Özelgede ayrıca, sermaye olarak konulan tutarların kuluçka şirketinde kalması için belirlenmiş bir asgari süre bulunmadığı açıklanmıştır. Ancak bu açıklama, şirkete borç verilmesinin veya mevcut bir ortağın paylarının satın alınmasının aynı kapsamda kabul edildiği anlamına gelmez. Değerlendirilen işlem, girişimci şirkete sermaye desteği sağlanmasıdır.

Bu nedenle yatırım yapılırken şirketin kuluçka statüsü, sermaye işlemleri ve ödeme belgeleri birlikte kontrol edilmelidir. Yükümlülüğün hesabında ise özelgede belirtilen geçmiş dönem tutarları yerine, ilgili yıl için geçerli oran ve sınırlar esas alınmalıdır.

Dayanak: Ankara Defterdarlığının 26.11.2025 tarihli, E-38418978-125[4691-24]-… sayılı özelgesi.

Evet, yönetici şirketlerden onay alınması şartıyla bir bölgede devam eden projenin başka bir bölgeye taşınmasında bir sakınca yoktur.  (hakem değerlendirme süreçlerine dikkat edilmelidir)

Projeye ilişkin olarak bölge dışında geçirilen sürelerin kanıtlanması şartıyla bu sürelere isabete eden çalışmalardan dolayı hesaplanan ücretlerden gelir vergisi stopaj teşviki, damga vergisi ve SGK primi işveren hissesi teşvikleri uygulanabilir.

Hayır, doğum, süt, evlilik, ölüm, mazeret izni ile hasta/raporlu zamanlar teşvik kapsamında değerlendirilmez.

Hakem heyetince onaylatılan projelerde personel sayısı ile mütenasip olmak şartıyla birden fazla bölgede faaliyet göstermelerinde  herhangi bir engel yoktur

Projede fiilen çalışması kaydıyla şirket ortaklarının ücretleri kanunda yer alan istisnalardan faydalanır.

Ar-Ge merkezi başvurusu için gereken temel şartlar:

1. Ar-Ge merkezlerinde en az 15 tam zaman eşdeğer Ar-Ge personeli istihdam edilmesi,
2. Ar-Ge merkezlerinin Kanun kapsamındaki Ar-Ge faaliyetlerinin yurt içinde gerçekleştirilmesi,
3. Başvuru yapan işletmenin; yeterli Ar-Ge yönetimi ile teknolojik varlıklar, Ar-Ge insan kaynakları, fikrî haklar, proje ve bilgi kaynakları yönetim yeteneği ve kapasitesinin bulunması,
4. Ar-Ge merkezlerinin, Ar-Ge ve destek personelinin Ar-Ge merkezinde çalıştığının fiziki kontrolünü yapacak mekanizmalara sahip olması,
5. Ar-Ge merkezlerinin konusu, süresi, bütçesi ve personel ihtiyacı tanımlanmış Ar-Ge ve yenilik program ve projelerinin bulunması,
6. Ar-Ge merkezlerinin ayrı bir birim şeklinde örgütlenmiş ve tek bir yerleşke veya fiziki mekân içinde yer alması,* İşletmelerin, organizasyon yapısı içinde ayrı bir birim şeklinde örgütlenmiş birden fazla Ar-Ge merkezinin bulunması durumunda, her Ar-Ge merkezi için ayrı başvuru yapılır.

**Münhasıran Ar-Ge faaliyetinde bulunmak üzere Ar-Ge merkezi kuracak işletmeler için Türkiye’de ayrıca üretim ya da ticaretle iştigal eden bir işyerinin olması şartı aranmaz.

Tasarım Merkezi başvuru şartları:

1. Tasarım merkezlerinde en az 10 tam zaman eşdeğer Tasarım personeli istihdam edilmesi,
2. Tasarım merkezlerinin Kanun kapsamındaki faaliyetlerinin yurt içinde gerçekleştirilmesi,
3. Başvuru yapan işletmenin; yeterli Tasarım yönetimi ile teknolojik varlıklar, Ar-Ge insan kaynakları, fikrî haklar, proje ve bilgi kaynakları yönetim yeteneği ve kapasitesinin bulunması,
4. Tasarım merkezlerinin, Tasarım ve destek personelinin Tasarım merkezinde çalıştığının fiziki kontrolünü yapacak mekanizmalara sahip olması,
5. Tasarım merkezlerinin konusu, süresi, bütçesi ve personel ihtiyacı tanımlanmış Tasarım program ve projelerinin bulunması,
6. Tasarım merkezlerinin ayrı bir birim şeklinde örgütlenmiş ve tek bir yerleşke veya fiziki mekân içinde yer alması gerekmektedir.

Aşağıda sayılan faaliyetler, bu Yönetmeliğin uygulanmasında Ar-Ge ve yenilik faaliyeti kapsamında değerlendirilmez: 

a) Pazarlama faaliyetleri, piyasa taramaları, pazar araştırması ya da satış promosyonu, 

b) Kalite kontrol, 

c) Sosyal bilimlerdeki araştırmalar, 

ç) Petrol, doğalgaz, maden rezervleri arama ve sondaj faaliyetleri, 

d) İlaç üretim izni öncesinde en az iki aşaması yurt içinde gerçekleştirilmeyen klinik çalışmalar ile üretim izni sonrasında gerçekleştirilen klinik çalışmalar, 

e) Bir Ar-Ge projesi kapsamında olmaksızın icat edilmiş ya da mevcut geliştirilmiş süreçlerin kullanımı, f) Ar-Ge ve yenilik faaliyetlerine yönelik olmayan şekil, renk, dekorasyon ve benzeri estetik ve görsel değişiklikleri içeren biçimsel değişiklikler, 

g) Programlama dilleri ile işletim sistemleri hariç olmak üzere, internet sitelerinin ve benzerlerinin hazırlanmasına yardımcı mevcut yazılımların kullanılması suretiyle yapılan yazılım geliştirme faaliyetleri, 

ğ) Yazılımlara ilişkin, bilimsel veya teknolojik ilerlemeler veya teknolojik belirsizliklerin çözülmesini içermeyen olağan ve tekrarlanan faaliyetler, 

h) Kuruluş ve örgütlenmeyle ilgili araştırma giderleri, 

ı) Üretim ve üretim altyapısına yönelik yapılan yatırım faaliyetleri, ticari üretimin planlanması ve seri üretim sürecine ilişkin harcamalar, 

i) Numune verilmek amacıyla prototiplerden kopyalar çıkarılıp dağıtılması ve reklam amaçlı tüketici testleri, 

j) Bir Ar-Ge projesi kapsamında olmaksızın yeni süreç, sistem veya ürün ortaya konulmasına hizmet etmeyen doğrudan veya gömülü teknoloji transferi, 

k) Ar-Ge ve yenilik faaliyetleriyle geliştirilen ürüne veya sürece ilişkin fikrî mülkiyet haklarının edinimi dışında bu hakların korunmasına yönelik faaliyetler. 

Aşağıda sayılan faaliyetler, bu Yönetmeliğin uygulanmasında tasarım faaliyeti kapsamında değerlendirilmez: 

a) Pazarlama faaliyetleri, piyasa taramaları, pazar araştırması ya da satış promosyonu, 

b) Kalite kontrol, 

c) Bir tasarım projesi kapsamında olmaksızın icat edilmiş ya da mevcut geliştirilmiş süreçlerin kullanımı,

ç) Kuruluş ve örgütlenmeyle ilgili araştırma giderleri, 

d) Üretim ve üretim altyapısına yönelik yapılan yatırım faaliyetleri, ticari üretimin planlanması ve seri üretim sürecine ilişkin harcamalar, 

e) Numune verilmek amacıyla prototiplerden kopyalar çıkarılıp dağıtılması ve reklam amaçlı tüketici testleri, 

f) Bir tasarım projesi kapsamında olmaksızın yeni süreç, sistem veya ürün ortaya konulmasına hizmet etmeyen doğrudan veya gömülü teknoloji transferi, 

g) Tasarım faaliyetleriyle geliştirilen ürüne veya sürece ilişkin fikrî mülkiyet haklarının edinimi dışında bu hakların korunmasına yönelik faaliyetler, 

ğ) Paris Sözleşmesinin 2 nci mükerrer 6 ncı maddesi kapsamında yer alan hükümranlık alametleri ile bu kapsam dışında kalan ancak kamuyu ilgilendiren, dini, tarihi ve kültürel değerler bakımından halka mal olmuş ve ilgili mercilerin tescil izni vermediği işaretlerin, armaların, amblemlerin, nişanların veya adlandırmaların uygunsuz kullanımını içeren tasarım faaliyetleri, 

h) Kamu düzenine veya genel ahlaka aykırı tasarım faaliyetleri. 

1. Ar-Ge indirimi: Ar-Ge ve Tasarım Merkezleri, proje faaliyetleri kapsamında yaptıkları harcamaların %100’ünü Kurumlar Vergisi matrahından indirebilmektedir.
2. Gelir vergisi stopajı teşviki: Ar-Ge merkezlerinde çalışan Ar-Ge ve destek personeli ile tasarım merkezlerinde çalışan tasarım ve destek personelinin; bu çalışmaları karşılığında elde ettikleri ücretlerinin doktoralı olanlar ile temel bilimler alanlarından birinde en az yüksek lisans derecesine sahip olanlar için yüzde doksan beşi, yüksek lisanslı olanlar ile temel bilimler alanlarından birinde lisans derecesine sahip olanlar için yüzde doksanı ve diğerleri için yüzde sekseni gelir vergisinden müstesnadır.
3. Sigorta primi desteği: Ar-Ge ve tasarım personeli ile destek personelinin Kanun kapsamındaki faaliyetleri karşılığında elde ettikleri ücretleri üzerinden hesaplanan sigorta primi işveren hissesinin yarısı, Maliye Bakanlığı bütçesine konulacak ödenekten karşılanır.
4. Damga vergisi istisnası: Ar-Ge ve Tasarım Merkezleri için Kanun kapsamındaki her türlü Ar-Ge ve yenilik faaliyetleri ile tasarım faaliyetlerine ilişkin olarak düzenlenen kağıtlardan damga vergisi alınmaz.
5. Gümrük Vergisi İstisnası: Kanun kapsamında yürütülen Ar-Ge, yenilik ve tasarım projeleri ile ilgili araştırmalarda kullanılmak üzere ithal edilen eşya, gümrük vergisi ve her türlü fondan, bu kapsamda düzenlenen kâğıtlar ve yapılan işlemler damga vergisi ve harçtan istisnadır.
6. Temel Bilimler Desteği: Temel bilimler alanlarında en az lisans derecesine sahip Ar-Ge personeli istihdam eden ArGe merkezlerine, bu personelin her birine ödedikleri aylık ücretin o yıl için uygulanan asgari ücretin aylık brüt tutarı kadarlık kısmı, kamu personeli hariç olmak üzere iki yıl süreyle, Bakanlık bütçesine konulacak ödenekten karşılanır.

Kanun kapsamında Ar-Ge merkezlerinin sözleşme çerçevesinde siparişe dayalı olarak yürüttükleri Ar-Ge ve yenilik faaliyetleri ile tasarım merkezlerinin sözleşme çerçevesinde siparişe dayalı olarak yürüttükleri tasarım faaliyetleri Kanunda belirtilen indirim, istisna, destek ve teşvik unsurlarından yararlanabilir. Ar-Ge veya tasarım merkezleri tarafından siparişe dayalı olarak yürütülen Ar-Ge veya tasarım faaliyetlerine ilişkin olarak yapılan harcamaların sadece yüzde ellisi bu merkezler tarafından, bu harcamaların kalan yüzde ellisi ise siparişi veren gelir ve kurumlar vergisi mükellefleri tarafından, Ar-Ge ve tasarım indirimi olarak dikkate alınabilir.

Yükseköğretim kurumlarının matematik, fizik, kimya ve biyoloji lisans programlarından mezun olan, 1/3/2016 (dahil) tarihinden sonra işe alınan ve ilgili işletmede ilk kez istihdam edilen kişiler ve Yükseköğretim Kurulu Başkanlığından alınan görüşler doğrultusunda Bakanlıkça belirlenen Biyokimya, Biyoteknoloji, Endüstriyel Tasarım, Endüstriyel Tasarım Mühendisliği, Metalurji ve Malzeme Mühendisliği ve Moleküler Biyoloji ve Genetik bölümleri mezunları bu destekten faydalanabilir.

Bu kapsamda her bir Ar-Ge merkezinde destekten yararlanacak personel sayısı, ilgili ayda Ar-Ge merkezinde istihdam edilen toplam personel sayısının yüzde onunu geçemez.

Öğretim elemanlarından Ar-Ge veya tasarım merkezlerinde gerçekleştirilen faaliyetlerde araştırmacı, tasarımcı ya da idari personel olarak hizmetine ihtiyaç duyulanlar, üniversite yönetim kurullarının izniyle tam zamanlı veya yarı zamanlı olarak görevlendirilebilirler.